Skip to content

Çocuk Zekası ve Zihinsel Gelişim – II

Bilişsel Gelişim ve zeka üzerine yazdığım İlk yazı da belirttiğim gibi ikinci yazımda bazı test ve deneyleri paylaşacağım, bunun da ötesinde kapsamlı bilgileri vermeye devam edeceğim.

Aslında yapılmış önemli deneylerden bir tanesi Romanyalı yetim çocuklar üzerinde yapılmış. (Chugani et.al 2001)

Yetişkinler, özellikle de ebeveynleri ile ilişkisi kesilmiş yetim çocuklarda; sağlıklı sosyal ilişki kuramamanın yanı sıra, bu ilişki ağlarını yapılandıran beynin orbifrontal kompleksinde neredeyse bir sanal kara delik oluşmuş. Sanal kara delikten kastım aslında nörolojik gelişimin eksik kalması ve gelişmemesi. Bu noktada ebeveynlerin şunu unutmaması lazım, 0-2 yaş bebeğindeki ilgi eksikliği ve bağlanma problemleri ileri de düzelebilecek durumlar değildir. Dünyaya getirdiğiniz bir canlının gelişimindeki sorumsuzluğunuz ve ileride topluma faydası değil zararı olacak bir birey yetiştirmenizdir.

Zamanlama iyi bir ebeveyn olmanın yarısıdır. Doğru zamanda ilgi, temizlik, beslenme ve uyku arar bebekler. Hepsi de gelişimsel atlama dönemlerine kadar bu kendi rutinlerini uygularlar ve severler.

Rutinini uygulayan bebek aslında bir savunma mekanizması geliştirmektedir. Dünya yavaş yavaş şekillenirken ne kadar güçsüz olduğunu, etrafındaki yaşam olmadan hayatta kalamayacağını bilmese de içgüdüsel olarak anlamaktadır. Korkması ve huzursuzluğu da bu yüzdendir.

Günlük rutini sürekli bozulan bebeklerde stres faktörleri gelişir bu da bebeği güvensiz yapar. Bebek kendini güvensiz hisseder. İlginç olmayan ama kanıtlanan bir faktör de, bebekliğinde güvenli ve düzenli bir yaşamın olması, büyüdüklerinde onları antisosyal olmaktan korur.

Güvensiz ve endişeli bebeklerin kendilerini böyle hissetmelerinin en büyük sebebi, etrafındaki bireylerin duygusal destek yoksunluğuna olan güvensizliktir. Bir gün sevgi var, bir gün yoksa yeni gelişen bu bebek beyni güvensiz olacaktır.
Bizim Kişisel Gözlemlerimiz;

0-12 ay bebeği olan ebevenyler bu konuyu çok iyi gözlemleyeceklerdir. Özellikle kendini anladığı 6-12 ay arasında, uykusundan uyanan bizim oğlan etrafında kimseyi göremezse çok yüksek sesli ağlardı. Yalnız kalmaktan korku değil bu. Huzur, beslenme, uyku ve sosyal olarak bağlı olduğu bireylerden hiçbirini etrafta göremeyince yaşanan hayat tedirginliği.

İyi yetiştirilmiş ve iyi düzenlenmiş bir bebek, çocukluğa ve yetişkinliğe geçtiğinde kendisini iyi kontrol eden bir birey oluyor. Aksi durumda ise, hızlıca stres olan ve kontrolsüz davranışları gelişen birey oluyorlar. Yetişkinlerin cevap verdiği bebek sinyalleri ve davranışlar çok farklı etki mekanizmalarına etki ediyorlar. Örneğin, bebek sinir sisteminin sağlıklı gelişimi ile bioamin üretim yollarında sağlıklı bir yapı oluşur. Böylece bebekler stres faktöründen korunmuş olur. Yine bebeklerin sağlıklı sinir ve duyu gelişimi bağışıklık sistemini geliştirir ve sağlıklı bir bebeklik sağlar.

Stressiz bir büyüme dönemi prefrontal kortex (ön beyin) geliştirerek, daha fazla veriyi tutabilecek bir hafıza gelişimini destekler. Toplumda tepki çekebilecek bazı içgüdüsel hareketlerin kontrol edilmesini ve gelecekte sosyal ilişkilerin daha sağlıklı olmasını sağlar.

Özetle, sağlıklı bir bebek beyni ve duyuları gelişimi için iki kavram ana temeli oluşturur;

  • Uyumlu olma/uyum gösterme; iki kişinin duyguları arasındaki uyum ve benzerlik, duygusal durum paylaşımı
  • Empati; diğer insanların duygusal durumlarına karşı hassalık ve dikkate alma

minikyolculuk View All

Aslen Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik mezunu ama bir şekilde kendini kurumsal hayatta bulmuş beyaz yaka bir anne, makine mühendisi ama ilaç sektöründe çalışan bir baba ile minik Demir'lerinin keyifli yolculukları.

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: